Filolog. Fors va ingliz tillari fani oʻqituvchisi
Fors dunyosining boy madaniy merosi va zamonaviy taraqqiyotini bog‘lovchi, yuqori malakali filolog hamda pedagog kadrlarni tayyorlashdir. Bizning dasturimiz talabalarga nafaqat Fors tilini (74 kredit hajmidagi intensiv oʻquv rejasi asosida) mukammal egallashni, balki yordamchi ingliz tilini ham professional darajada oʻrganish imkoniyatini beradi. Talabalarimiz oʻrganilayotgan mamlakatning tarixi, iqtisodiyoti, geosiyosiy oʻrni va madaniyatini chuqur tahlil qila oladigan mutaxassis boʻlib yetishadilar. Dastur yakunida bitiruvchilarimiz ta’lim muassasalarida pedagogik faoliyat yuritish, davlat va xalqaro tashkilotlarda tarjimonlik qilish hamda Fors adabiyoti va tilshunosligi boʻyicha ilmiy tadqiqotlar olib borish salohiyatiga ega boʻladilar
Diplom nomi
Bakalavr
Mutaxassislik
Jami kreditlar
240/7200 soat
Davomiyligi
4 yil
O'qish narxi
Mahalliy talabalar uchun — 8 557 000 UZS
Xorijlik talabalar uchun — 710 – 713 USD
Dasturning ta’limiy natijalari/kompetensiyalar:
Dasturni tamomlagan bitiruvchilar Milliy malaka ramkasining 6-darajasiga muvofiq quyidagi kompetensiyalarga ega boʻladilar:
1. Kommunikativ kompetensiyalar (Xalqaro standartlar asosida)
Bitiruvchi fors tilida muloqot qilishning barcha turlari boʻyicha quyidagi koʻnikmalarni namoyish etadi:
· Lisoniy kompetensiya: Fors tilining fonetikasi, leksikologiyasi, morfologiyasi va sintaksisini mukammal bilish, soʻz ma’nolarining rivojlanish qonuniyatlarini tushunish.
Sotsiolingvistik va diskursiv kompetensiya: Nutq vaziyatiga qarab toʻg‘ri lisoniy shaklni tanlash hamda fors tilidagi og‘zaki va yozma matnlarning uslubiy va strukturaviy xususiyatlarini tahlil qila olish.
· Ijtimoiy-madaniy kompetensiya: Eron va forsiyzabon mamlakatlarning urf-odatlari, qadriyatlari va milliy-madaniy xususiyatlarini oʻz mamlakati madaniyati bilan qiyosiy ravishda tushunish va tushuntirish.
2. Filologik va ilmiy-tadqiqot kompetensiyalari
· Adabiy tahlil: Fors adabiyotining jahon adabiyoti taraqqiyotidagi oʻrni va hissasini belgilash, Sharq adabiyotining milliy xususiyatlarini dunyo adabiyoti an’analari bilan qiyoslash.
· Matnshunoslik va manbashunoslik: Fors tilidagi klassik va zamonaviy asarlarni, shuningdek, tarixiy yozma yodgorliklarni filologik tahlil qilish hamda matnshunoslik asoslarini amaliyotda qoʻllash.
· Ilmiy tadqiqot: Filologiya sohasidagi dolzarb masalalarni aniqlash, eksperimentlar oʻtkazish, ilmiy maqola va sharhlar tayyorlash koʻnikmasiga ega boʻlish.
3. Pedagogik va metodik kompetensiyalar
· Oʻqitish mahorati: Ta’lim muassasalarida fors tili va adabiyotini zamonaviy pedagogik texnologiyalar asosida intensiv oʻqitish, dars hujjatlarini ishlab chiqish va rasmiylashtirish.
· Psixologik-pedagogik tayyorgarlik: Ta’lim jarayonida motivatsiyani shakllantirish, oʻquvchilarning yosh va individual xususiyatlarini hisobga olgan holda tarbiyaviy ishlarni tashkil etish.
4. Professional va amaliy koʻnikmalar
· Tarjimonlik: Davlat va nodavlat tashkilotlarda fors tilidan oʻzbek yoki ingliz tiliga va aksincha professional tarjima (og‘zaki, yozma, texnik) xizmatlarini koʻrsatish.
· Mintaqashunoslik bilimlari: Forsiyzabon mamlakatlarning tarixi, geografiyasi, iqtisodiyoti va geosiyosiy pozitsiyasi haqida fundamental bilimlarga ega boʻlish.
· Raqamli savodxonlik: Professional faoliyatda axborot texnologiyalaridan foydalanish, ma’lumotlarni yig‘ish, saqlash va qayta ishlashning zamonaviy usullarini qoʻllash.
5. Tashkiliy va boshqaruv kompetensiyalari
· Jamoada ijtimoiy-ma’naviy ishlarni tashkil etish, ish rejalarini tuzish va ijrosini nazorat qilish.
· Ommaviy axborot vositalarida fors tili boʻyicha tahririy-jurnalistik faoliyat yuritish, mustaqil koʻrsatuv va maqolalar tayyorlash.
· Turizm, mehmonxona xoʻjaligi va xalqaro tashkilotlarda menejer yoki referent-maslahatchi sifatida faoliyat yuritish.
Ushbu kompetensiyalar bitiruvchining nafaqat fors tili mutaxassisi, balki zamonaviy mehnat bozorida raqobatbardosh, keng dunyoqarashga ega filolog-pedagog boʻlib yetishishini kafolatlaydi
Kasbiy faoliyat sohalari (Qaysi sohalarda ishlashi mumkin):
60230100 – Filologiya va tillarni oʻqitish bakalavriat yoʻnalishi bitiruvchilari oʻz kasbiy faoliyatlarini quyidagi soha va muassasalarda amalga oshirishlari mumkin:
Ta’lim sohasi: Uzluksiz ta’lim tizimining maktabgacha, umumiy oʻrta, oʻrta maxsus va professional ta’lim muassasalarida chet tillarini (fors va ingliz tillarida) oʻqitish. Shuningdek, davlat va nodavlat ta’lim tashkilotlarida, jumladan, chet tillarini intensiv oʻrgatuvchi qisqa muddatli kurslarda pedagogik faoliyat yuritishlari mumkin.
Ilmiy-tadqiqot sohasi: Oʻzbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasi tizimidagi muassasalarda hamda tarmoq ilmiy-tadqiqot institutlarida mutaxassis, kichik ilmiy xodim yoki ilmiy yordamchi lavozimlarida ishlash.
Tarjima va xalqaro aloqalar:
Davlat boshqaruvi organlarida, mahalliy va xalqaro tashkilotlarda tarjimonlik qilish.
Turli davlat muassasalari, qoʻshma korxonalar va firmalarda referent yoki ma’muriy xodim sifatida faoliyat yuritish.
Xalqaro konferensiya va tadbirlarda sinxron yoki ketma-ket tarjima xizmatlarini koʻrsatish.
OAV va nashriyot sohasi: Nashriyotlar, tahririyatlar va ommaviy axborot vositalarida jurnalist, muharrir, korrektor yoki adabiy xodim boʻlib ishlash, shuningdek, badiiy va ilmiy asarlarni tarjima qilish.
Turizm va xizmat koʻrsatish:
Mehmonxona xoʻjaliklari va sayyohlik firmalarida menejer yoki ma’muriy xodim lavozimlarida faoliyat yuritish.
Arxivlar va muzeylarda gid (ekskursiyachi) yoki ilmiy xodim sifatida ishlash.
Aviakompaniyalarda xizmat koʻrsatish va firmalarda maslahatchi-referent vazifalarini bajarish.
Boshqaruv va ijtimoiy soha: Fuqarolik jamiyati institutlarida, axborot-resurs markazlarida hamda turli jamoalarda ijtimoiy, ma’naviy-ma’rifiy ishlarni tashkil etish va boshqarish.
Bitiruvchilar ushbu sohalarda filolog, oʻqituvchi, tarjimon, tadqiqotchi va maslahatchi kabi lavozimlarda samarali mehnat qilishlari uchun zaruriy kompetensiyalarga ega boʻladilar.
Kasbiy faoliyat obyektlari: (Qaysi tashkilotlarda ishlashi mumkin):
60230100 – Filologiya va tillarni oʻqitish fors tili yoʻnalishi bitiruvchilarining kasbiy faoliyat obyektlari, ya’ni ular ishlashi mumkin boʻlgan tashkilotlar quyidagilardan iborat:
· Davlat boshqaruvi organlari: Vazirliklar, qoʻmitalar va boshqa davlat idoralari.
· Ta’lim muassasalari: Uzluksiz ta’lim tizimidagi maktabgacha, umumiy oʻrta (maktablar), oʻrta maxsus va professional ta’lim muassasalari (litsey va texnikumlar) hamda boshqa davlat va nodavlat ta’lim tashkilotlari.
· Ilmiy muassasalar: Oʻzbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasi hamda turli tarmoq ilmiy-tadqiqot institutlari.
· Ommaviy axborot vositalari va nashriyotlar: Gazeta va jurnallar tahririyatlari, tele-radio kompaniyalar hamda nashriyot uylari.
· Madaniyat va turizm obyektlari: Muzeylar, arxivlar, sayyohlik (travel) firmalari va mehmonxonalar.
· Xalqaro va mahalliy tashkilotlar: Xalqaro tashkilotlar, diplomatik vakolatxonalar, qoʻshma korxonalar, turli muassasalar va xususiy kompaniyalar (firmalar).
· Xizmat koʻrsatish sohasi: Aviakompaniyalar va axborot-resurs markazlari.
Ushbu obyektlarda bitiruvchi filolog, oʻqituvchi, tarjimon, ilmiy xodim, muharrir yoki boshqaruvchi-menejer sifatida faoliyat yuritishi mumkin.
MUTAXASSISLIK FANLARI BOʻYICHA OʻQUV JARAYONI SHARHI
I Semestr: Mutaxassislikka kirish va fundamental bilimlar
Ushbu semestr talabalarda fors filologiyasi boʻyicha boshlang‘ich nazariy va amaliy poydevorni shakllantirishga qaratilgan.
Oʻqitiladigan asosiy fanlar:
· Fors tili (A1): Tilning yozuv tizimi (alifbo), talaffuz qoidalari va bazaviy grammatikasi oʻrgatiladi.
· Umumiy tilshunoslik: Tilning jamiyatdagi oʻrni, uning ichki tizimi va rivojlanish qonuniyatlari haqida nazariy tushunchalar beriladi.
· Mamlakatshunoslik (Eron): Eronning geografiyasi, madaniyati, urf-odatlari va ijtimoiy tuzumi bilan tanishtiriladi.
· Ingliz tili: Professional muloqot va filologik dunyoqarashni kengaytirish uchun yordamchi til sifatida oʻqitiladi.
Kutilayotgan natijalar: Semestr yakunida talabalar fors tilida sodda muloqot qilish, matnlarni oʻqish va yozish koʻnikmalariga ega boʻladilar. Shuningdek, filologik tadqiqotlarning nazariy asoslarini hamda oʻrganilayotgan mintaqaning madaniy xususiyatlarini oʻzlashtiradilar
II Semestr: Bilimlarni mustahkamlash va kengaytirish
Ushbu semestrda talabalar fors tili va filologiya sohasidagi poydevor bilimlarini tizimli ravishda rivojlantirishda davom etadilar.
· Fors tili (A2): Til oʻrganishning keyingi bosqichiga oʻtiladi. Bunda fe’lning oʻtgan davomli zamoni, sifat darajalari va shart mayli kabi grammatik mavzular hamda kundalik muloqotga doir murakkabroq mavzular (shaxsiy buyumlar, oilaviy munosabatlar) oʻrgatiladi.
· Umumiy tilshunoslik: Tillarning genetik va tipologik tasnifi, fonetika, leksikologiya hamda til va tafakkur munosabati kabi fundamental nazariy masalalar tahlil qilinadi.
· Mamlakatshunoslik (Eron): Eronning qadimgi shaharlari, fani (matematika, astronomiya, tibbiyot), iqlimi hamda xalqaro munosabatlardagi oʻrni haqida batafsil ma’lumot beriladi.
· Ingliz tili va adabiyoti: Grammatikani (Present Perfect, Past Simple) mustahkamlash bilan birga, adabiy tanqid asoslari (formalizm, feminizm) va jahon adabiyoti namunalari bilan tanishtiriladi.
Kutilayotgan natijalar: Semestr yakunida talabalar fors tilida A2 darajasiga erishadilar, tillarning tizimli xususiyatlarini nazariy jihatdan tushunadilar va oʻrganilayotgan mamlakatning tarixiy hamda ilmiy salohiyati haqida akademik tasavvurga ega boʻladilar.
III Semestr. Uchinchi semestrda (2-kursning boshida) talabalar uchun bir qator yangi nazariy va amaliy mutaxassislik fanlari kiritiladi. Ushbu bosqichda til oʻrganish chuqurlashadi va filologik bilimlarni kengaytiruvchi fanlar boshlanadi:
Uchinchi semestrda kiritiladigan yangi fanlar:
o Ushbu fan adabiyotshunoslikning fundamental tushunchalarini oʻrgatadi. Talabalar adabiy tur va janrlar, badiiy tasvir vositalari, syujet va kompozitsiya qurilishi hamda adabiy matnlarni ilmiy tahlil qilish usullarini oʻrganadilar.
o Bu fanda fors tili tovushlar tizimi chuqur oʻrganiladi. Nutq apparatining ishlashi, tovushlarning akustik xususiyatlari, urg'u va intonatsiya qoidalari hamda zamonaviy kompyuter texnologiyalari yordamida nutqni tahlil qilish koʻnikmalari shakllantiriladi.
o Fors tili lug'at boyligining shakllanishi va rivojlanish bosqichlari oʻrgatiladi. Bunda soʻz yasalishi, arab, turkiy va g'arb tillaridan oʻzlashgan qatlamlar, frazeologiya va leksikografiya (lug'atshunoslik) masalalari tahlil qilinadi.
o Sharqshunoslik fanining paydo boʻlishi, uning asosiy tarmoqlari (eronshunoslik, afg'onshunoslik va b.) hamda jahon va Oʻzbekistondagi yirik sharqshunoslik markazlari faoliyati haqida ma'lumot beradi.
Davom ettiriladigan fanlar (sifat jihatidan yangi bosqich):
· Fors tili (B1 darajasi): Talabalar endi quyi-oʻrta darajaga oʻtadilar. Bunda arabiy oʻzlashmalar (boblar), murakkab grammatik qurilmalar va ijtimoiy-siyosiy matnlar bilan ishlash boshlanadi.
· Ingliz tili va adabiyoti: Ikkinchi yil uchun moʻljallangan dasturda grammatika murakkablashadi va ingliz adabiyoti namunalari (masalan, Oscar Wilde asarlari) tahlil qilinadi.
IV Semestr: Professional mahorat va mintaqaviy ekspertiza
Ushbu bosqichda talabalar nafaqat til koʻnikmalarini B2 (Upper-Intermediate) darajasiga koʻtaradilar, balki mintaqaning filologik va tarixiy ildizlarini ilmiy tahlil qilishni boshlaydilar. Dastur xalqaro standartlar asosida tuzilgan boʻlib, bitiruvchilarni global mehnat bozorida raqobatbardosh mutaxassis qilib tayyorlaydi.
Oʻqitiladigan asosiy fanlar va kutilayotgan natijalar:
· Fors tili (B2 darajasi): Talabalar fors tilining Tehron lahjasi oʻziga xosliklarini, murakkab modal fe’llar va izofa qurilmalarini oʻrganadilar.
o Kompetensiya: Ijtimoiy-siyosiy va ommaviy axborot vositalari matnlarini professional darajada tarjima qilish, rasmiy va norasmiy vaziyatlarda erkin muloqot yuritish.
· Oʻrganilayotgan mamlakat adabiyoti (Klassik davr): Fors adabiyotining "Oltin davri" – Rudakiy, Firdavsiy kabi buyuk siymolar merosi va ularning "Shohnoma" kabi asarlari chuqur tahlil qilinadi.
o Kompetensiya: Sharq mumtoz asarlaridagi tasavvufiy ramzlarni tushunish, adabiy matnlarni originalda oʻqish va ilmiy tahlil qilish.
· Eron filologiyasiga kirish: Eroniy tillar guruhining shakllanishi, "oʻlik" va "tirik" tillar, qadimgi yozuv tizimlari (mixxat, avesto) va tillarning genetik tasnifi oʻrgatiladi.
o Kompetensiya: Tillarning tarixiy rivojlanish xaritasini chiza olish, qadimgi yozma yodgorliklarni tilshunoslik va tarix nuqtayi nazaridan tushuntirib bera olish.
· Ikkinchi Sharq tili (Tanlov: Dariy yoki Yapon): Talabalar oʻz mutaxassisliklarini mintaqaviy yoki global darajada kengaytirish imkoniga ega boʻladilar.
o Kompetensiya: Tanlangan tilda boshlang‘ich (A1-A2) muloqot koʻnikmalarini egallash, Afg‘oniston yoki Yaponiya madaniy muloqot etiketini oʻzlashtirish.
· Ingliz tili va adabiyoti: G‘arb klassik adabiyoti namunalari (Shekspir, Osten, Dikkens) oʻrganiladi.
o Kompetensiya: Ingliz tilida professional fikr bayon qilish, Sharq va G‘arb adabiy an’analarini qiyosiy tahlil qilish.
V Semestr. Ushbu bosqichda talabalar fors tili filologiyasi boʻyicha oʻz bilimlarini B2-C1 (Advanced) darajasiga koʻtarib, nafaqat til oʻrganuvchi, balki boʻlajak tadqiqotchi va professional pedagog sifatida shakllanadilar. Dastur nazariy bilimlarni amaliy koʻnikmalar bilan integratsiya qilishga qaratilgan.
· Fors tili (B2 Upper-Intermediate): Talabalar fors tili frazeologiyasi, maqollar va sodda gap sintaksisini chuqur oʻrganadilar. Asosiy e’tibor ijtimoiy-siyosiy, rasmiy va adabiy matnlarni filologik tahlil qilish hamda sinxron tarjima asoslarini oʻzlashtirishga qaratiladi.
· Oʻrganilayotgan mamlakat adabiyoti (Mumtoz va uyg‘onish davri): Fors adabiyotining yirik siymolari — Umar Xayyom, Nizomiy Ganjaviy, Sa’diy Sheroziy, Jaloliddin Rumiy va Hofiz Sheroziy ijodi falsafiy va tasavvufiy nuqtayi nazardan tahlil qilinadi. Shuningdek, "Eron uyg‘onishi" davri va nasrdagi ilk modernizatsiya jarayonlari oʻrgatiladi.
· Fors tilini oʻqitish metodikasi: Boʻlajak pedagoglar uchun moʻljallangan ushbu fanda fors tilini xorijiy til sifatida oʻqitishning zamonaviy yondashuvlari, dars ishlanmalarini tuzish va toʻrt koʻnikmani (oʻqish, tinglash, yozish, gapirish) rivojlantirish metodikasi oʻrgatiladi.
· Jahon iqtisodiy yangiliklari (Fors tili): Talabalar Yaqin Sharq va Eron iqtisodiy salohiyati, neft-energetika sektori hamda xalqaro savdo munosabatlariga doir professional terminologiyani oʻzlashtiradilar. Fors tilidagi iqtisodiy yangiliklarni tahlil qilish va tarjima qilish koʻnikmasi shakllantiriladi.
· Ingliz tili va adabiyoti: Akademik darajada argumentativ esselar yozish, oʻz fikrini dalillar bilan asoslash hamda g‘arb adabiyoti namunalarini tahlil qilish davom ettiriladi.
Kutilayotgan kompetensiyalar:
Semestr yakunida talabalar xorijiy mutaxassislar bilan Fors tilida kutilmagan mavzularda ham erkin muloqot qila olish, murakkab ijtimoiy-siyosiy matnlarni sinxron va yozma tarjima qilish salohiyatiga ega boʻladilar. Shuningdek, talabalar Fors tili darslarini zamonaviy pedagogik texnologiyalar asosida tashkil etish va adabiy asarlardagi ramzlar va tasavvufiy g‘oyalarni ilmiy sharhlash koʻnikmalarini namoyish etadilar.
VI Semestr. Professional kompetensiya va ixtisoslashgan tahlil
Ushbu semestrda talabalar fors filologiyasi boʻyicha oʻz bilimlarini eng yuqori akademik darajaga koʻtaradilar. Dastur talabalarni nafaqat til egasi, balki Eronning siyosiy, iqtisodiy va klassik adabiy merosi boʻyicha professional ekspert sifatida tayyorlashga yoʻnaltirilgan.
Oʻqitiladigan asosiy fanlar va olinadigan bilimlar:
· Fors tili (C1 Advanced): Murakkab qoʻshma gaplar sintaksisi, rasmiy-diplomatik yozishmalar va diplomatik hujjatlarni tayyorlash oʻrgatiladi.
o Kompetensiya: Katta hajmdagi notanish matnlarni tezkor oʻqish, sinxron tarjima qilish va ijtimoiy-siyosiy mavzularda erkin akademik bahslar yuritish.
· Oʻrganilayotgan mamlakat adabiyoti (Zamonaviy davr): XX asr Eron adabiyoti, xususan, Mashrutiya davri, modernizm (Sodiq Hidoyat), feministik adabiyot (Simin Behbahoniy) va Islom inqilobi davri adabiyoti chuqur tahlil qilinadi.
o Kompetensiya: Zamonaviy asarlarni originalda oʻqib, ularni psixoanalitik va sotsiologik nuqtayi nazardan ilmiy baholash.
· Fors tili nutq amaliyoti: Eronning zamonaviy siyosiy tizimi, xalqaro munosabatlari (BMT, SHHT doirasidagi aloqalar), diplomatiyasi hamda iqtisodiy salohiyati (neft va gaz sektori) oʻrganiladi.
o Kompetensiya: Davlat miqyosidagi muzokaralarda ketma-ket va sinxron tarjimonlik qilish, professional iqtisodiy-siyosiy sharhlar tayyorlash.
· Klassik fors tili: X-XV asrlar klassik tili grammatikasi, qadimgi qoʻlyozma uslublari (nasta’liq, shikasta) va mumtoz mutafakkirlar (Rudakiy, Firdavsiy, Rumiy) asarlarining lingvistik tahlili.
o Kompetensiya: Qadimgi matnlarni aslicha oʻqish, ulardagi arxaik shakllarni zamonaviy til bilan qiyoslash va ilmiy izohlash.
· Eroniy tillar qiyosiy grammatikasi: Fors, tojik va dariy tillarining oʻzaro fonetik, leksik va morfologik oʻxshashliklari hamda farqlari ilmiy asosda oʻrganiladi.
o Kompetensiya: Mintaqaviy tillar orasidagi lingvistik oʻzgarishlarni tahlil qilish va tillarning genetik aloqalarini ilmiy isbotlash.
· Ingliz tili va adabiyoti: Professional karyera uchun zarur boʻlgan hujjatlar (CV, motivatsion xat) tayyorlash va G‘arb adabiyotining Viktorian davri namunalari tahlil qilinadi.
o Kompetensiya: Xalqaro darajadagi muloqot va akademik tadqiqotlarda ingliz tilidan samarali foydalanish.
Kutilayotgan natijalar: Semestr yakunida talabalar C1 (Advanced) darajasidagi fors tili sohibi, zamonaviy Eronning ijtimoiy-siyosiy jarayonlari boʻyicha tahlilchi va klassik Sharq qoʻlyozmalari bilan ishlay oladigan professional mutaxassis boʻlib yetishadilar.
VII Semestr. Malakaviy amaliyot va kasbiy mahoratni shakllantirish bosqichi
Dasturning 7-semestri talabalar uchun oʻziga xos bosqich boʻlib, u toʻliq Malakaviy amaliyot (Qualification Internship) jarayoniga bag‘ishlangan. Ushbu semestrda an’anaviy nazariy darslar oʻrniga asosiy e’tibor olingan bilimlarni bevosita professional muhitda qoʻllashga qaratiladi.
Semestr davomida koʻzda tutilgan asosiy faoliyat turlari:
· Tarjima amaliyoti (Translation Practice): Talabalar sohaviy matnlarni fors tilidan oʻzbek tiliga va aksincha tarjima qilish, shuningdek, yozma va og‘zaki (ketma-ket hamda sinxron) tarjima koʻnikmalarini professional darajada rivojlantiradilar.
· Filologik tahlil praktikumi (Philological Analysis Practicum): Fors filologiyasi boʻyicha toʻplangan nazariy bilimlarni amaliy tahlil qilish jarayonlari bilan integratsiya qilish.
· Pedagogik faoliyat: Fors tilini xorijiy til sifatida oʻqitish metodikasini amalda qoʻllash, dars rejalarini tuzish va kamida 8–12 soatlik (shundan 1-3 tasi sinov darsi) mustaqil darslarni tashkil etish.
· Ma’naviy-ma’rifiy ishlar: Oʻquvchi va yoshlar oʻrtasida forsiyzabon xalqlar madaniyati, etiket qoidalari hamda umuminsoniy qadriyatlarni targ‘ib qiluvchi tadbirlar oʻtkazish.
Asosiy koʻrsatkichlar va talablar:
· Yuklama va muddat: Amaliyot jami 15 hafta davom etadi va unga 900 soatlik ish yuklamasi ajratilgan.
· Amaliyot obyektlari: Talabalar umumiy oʻrta ta’lim maktablari, litsey va texnikumlar bilan bir qatorda, diplomatik korpuslar, tahririyatlar va xalqaro tashkilotlarda faoliyat yuritishlari mumkin.
· Egallanadigan kompetensiyalar: Fors tilini akademik va professional darajada (C1/C2) qoʻllash, raqamli savodxonlik (elektron lug‘atlar va korpus tilshunosligi), innovatsion metodlar asosida dars berish va madaniyatlararo muloqot qobiliyati.
Ushbu semestr talaba uchun universitetda oʻtilgan barcha fanlarning oʻziga xos "yakuniy imtihoni" boʻlib, uning yakunida talaba bajarilgan ishlar yuzasidan kafedra huzurida hisobot himoya qiladi.
VIII Semestr. Mutaxassislikning yakuniy bosqichi va global integratsiya
Dasturning soʻnggi semestri talabalarni fors filologiyasi boʻyicha C1 va undan yuqori darajadagi yetuk mutaxassis sifatida shakllantirishga qaratilgan. Bu bosqichda asosiy e’tibor nazariy bilimlarni xalqaro darajadagi amaliy koʻnikmalar, xususan, sinxron tarjima, sotsiolingvistik tahlil va qiyosiy adabiyotshunoslik bilan integratsiya qilishga qaratiladi.
8-semestrda oʻqitiladigan asosiy fanlar va kutilayotgan natijalar:
1. Fors tili (C1 va undan yuqori daraja)
Talabalar tilning eng murakkab qatlamlarini, jumladan, frazeologik birikmalar va maqollarning semantikasini hamda murakkab qoʻshma gaplar sintaksisini mukammal oʻzlashtiradilar.
Fanning maqsadi, erishiladigan ta’limiy natijalari haqida qisqacha ma’lumot: Fanning maqsadi talabalarga tilshunoslik fanining fundamental tushunchalari, til va jamiyat, til va tafakkur munosabatlari haqida bilim berishdir. Talabalar kurs yakunida til birliklarini tizim sifatida tahlil qilish, jahon tilshunoslik maktablari tarixini bilish hamda lingvistik terminologiyani professional darajada qoʻllash koʻnikmasiga ega boʻladilar.
Fanning maqsadi, erishiladigan ta’limiy natijalari haqida qisqacha ma’lumot: Talabalarda toʻrt asosiy til koʻnikmasini (tinglash, gapirish, oʻqish va yozish) muvozanatli rivojlantirish hamda ingliz tili darajasini kamida A2+ darajasiga yetkazish koʻzda tutilgan. Bitiruvchilar ingliz tilida oʻz fikrini erkin bayon qilish, g‘arb adabiyoti janrlarini farqlash va madaniyatlararo muloqotga kirishish salohiyatiga ega boʻladilar.
· Fanning maqsadi, erishiladigan ta’limiy natijalari haqida qisqacha ma’lumot: Eron Islom Respublikasining geografik joylashuvi, xalqining turmush tarzi, kiyinish va oshpazlik madaniyati hamda Oʻzbekiston bilan diplomatik aloqalari tarixini oʻrgatadi. Talabalar Eron madaniyatining oʻziga xos xususiyatlarini tahlil qilish, mintaqaviy ijtimoiy-siyosiy jarayonlarni tushunish va akademik taqdimotlar tayyorlash kompetensiyasini egallaydilar.
Fanning maqsadi, erishiladigan ta’limiy natijalari haqida qisqacha ma’lumot: Fors tilining yozuv tizimi (alifbo), fonetikasi va bazaviy grammatikasini oʻrgatish orqali A1-A2 darajasidagi kommunikativ kompetensiyani shakllantirishdir. Kurs yakunida talabalar fors tilida kundalik muloqot qila oladilar, fors-arab yozuvida xatosiz oʻqiydilar va sodda matnlarni ona tiliga tarjima qila oladilar.
Fan maqsadi: Talabalarda bank hisobini tashkil etish hamda buxgalteriya hisobi va moliyaviy hisobotlarda bank operatsiyalarini qayd etish boʻyicha koʻnikma va malakalarini rivojlantirish.
Bilimlar jihatidan: Bank hisobining nazariy, huquqiy va tashkiliy asoslari boʻyicha bilim berish va tijorat banklarida buxgalteriya amaliyotini xalqaro standartlarga muvofiq tashkil etish, bank operatsiyalarini qayta ishlash va hisobga olishni oʻrganish hamda moliyaviy hisobot shakllarini tayyorlash uchun zarur boʻlgan professional bilim, koʻnikma va malakalarni rivojlantirish
Koʻnikmalar jihatidan: Banklarda buxgalteriya hisobini tashkil etish asoslarini bilishi,hujjatlar, hujjatlar aylanishi va bank nazorati bilan tanish boʻlishi,tijorat banklarining buxgalteriya hisobini qanday amalga oshirishi haqida tasavvurga ega boʻlishi,sintetik va analitik buxgalteriya hisobini, tijorat banklarining hisoblar rejasini bilishi,naqd pulsiz hisob-kitoblar va banklararo hisob-kitoblarni bilishi.
Kompetensiyalar jihatidan: Kredit operatsiyalari, naqd pul operatsiyalari va bank ichidagi operatsiyalarning buxgalteriya hisobini tashkil eta olish qobilyati, tijorat banklarining moliyaviy hisobotlarini tayyorlash va yuritish, shuningdek, moliyaviy hisobotlarni IFRSga oʻzgartira olish qobilyati
Fanning maqsadi va natijalari: Tilni B1-B2 darajasida o'zlashtirish, arabiy o'zlashmalar (boblar) va rasmiy uslubni o'rgatadi. Talabalar ijtimoiy-siyosiy matnlarni tarjima qilish va erkin muloqot qilish salohiyatiga ega bo'ladilar.
Fanning maqsadi va natijalari: Adabiyotshunoslikning fundamental tushunchalari, syujet, kompozitsiya va poetik san'atlarni o'rgatadi. Talabalar badiiy matnlarni professional darajada tahlil qilishni o'rganadilar.
Fanning maqsadi, erishiladigan ta’limiy natijalari haqida qisqacha ma’lumot: Fanning maqsadi talabalarda fors adabiyotining shakllanishi va qadimgi davrdan (“Avesto”) o‘rta asrlargacha bo‘lgan rivojlanish bosqichlari haqida bilim shakllantirishdir. Talabalar kurs yakunida fors mumtoz adabiyoti vakillari (Rudakiy, Firdavsiy) ijodini tahlil qilish, badiiy asarlarni originalda o‘qish hamda adabiy janrlar va poetik vositalarni farqlash ko‘nikmalariga ega bo‘ladilar.
Fanning maqsadi va natijalari: talabalarga nutq apparati, akustika va fors tili tovush tizimi (vokalizm va konsonantizm) haqida chuqur bilim berishdir. Talabalar kurs yakunida nutqni kompyuter dasturlari yordamida tahlil qilish, transkripsiya qilish va fors tilining urg‘u hamda intonatsiya qoidalarini amalda to‘g‘ri qo‘llash ko‘nikmalariga ega bo‘ladilar.
Fanning maqsadi va natijalari: fors tili lug‘at boyligining shakllanishi, so‘z yasalishi, arab va turkiy tillardan o‘zlashgan qatlamlar hamda leksikografiya asoslarini o‘rgatishdir. Talabalar lug‘atlar bilan professional darajada ishlash, so‘z ma’nolari taraqqiyotini (polisemiya, omonimiya) tahlil qilish va frazeologik birliklarni nutqda qo‘llash kompetensiyasini egallaydilar.
Fanning maqsadi va natijalari: bo‘lajak sharqshunoslarga sohaning shakllanish tarixi, asosiy tarmoqlari (eronshunoslik, afg‘onshunoslik va b.) hamda yirik ilmiy markazlar faoliyati haqida ma’lumot berishdir. Talabalar Sharq xalqlari qo‘lyozmalari va madaniy merosining ilmiy-tarixiy ahamiyatini tahlil qilish hamda zamonaviy o‘zbek sharqshunosligi yutuqlarini baholash ko‘nikmalariga ega bo‘ladilar.
Fanning maqsadi va natijalari: Dariy tilini A1-A2 darajasida o‘rgatish, fonetik tizim va bazaviy grammatika asoslarini berishdir. Talabalar Afg‘oniston madaniyati va an’analari bilan tanishadilar hamda dariy tilida kundalik mavzularda erkin muloqot qilish, sodda matnlarni o‘zbek tiliga tarjima qilish ko‘nikmasiga ega bo‘ladilar.
Fanning maqsadi va natijalari: Yapon tilining yozuv tizimi (xiragana, katakana, introductory kanji) va bazaviy grammatikasini o‘rgatish orqali A1-B1 darajasidagi kommunikativ kompetensiyani shakllantirishdir. Talabalar yapon tilida kundalik va akademik vaziyatlarda muloqot qilish, yapon jamiyati odob-axloq qoidalarini tushunish va sodda matnlarni yozish salohiyatini egallaydilar.
Fanning maqsadi, erishiladigan ta’limiy natijalari haqida qisqacha ma’lumot: Modulning asosiy maqsadi talabalarning fors tili bo‘yicha bilim va ko‘nikmalarini B2-C1 (Advanced) darajasiga ko‘tarish, ularni magistratura bosqichiga hamda murakkab sinxron tarjimonlik faoliyatiga tayyorlashdir. Talabalar fors tilidagi frazeologik birliklar, maqollar va murakkab qo‘shma gaplar sintaksisini o‘zlashtiradilar. Kurs yakunida bitiruvchilar xorijiy mutaxassislar bilan kutilmagan mavzularda erkin muloqot qila olish, rasmiy hujjatlar va press-konferensiya materiallarini ikki tomonlama (sinxron va yozma) tarjima qilish kompetensiyasiga ega bo‘ladilar.
Fanning maqsadi, erishiladigan ta’limiy natijalari haqida qisqacha ma’lumot: Fanning maqsadi to‘rt asosiy til ko‘nikmasini (tinglash, gapirish, o‘qish, yozish) muvozanatli rivojlantirish va talabalarning ijtimoiy-madaniy muloqot qobiliyatlarini xalqaro standartlar asosida oshirishdir. Talabalar ingliz tilida o‘z fikr va argumentlarini erkin bayon qilish, murakkab ijtimoiy-siyosiy mavzularda bahs yuritish ko‘nikmasini egallaydilar. Shuningdek, kurs davomida ingliz adabiyoti janrlari (she’riyat, hikoya, esse) hamda klassik va zamonaviy adabiyot vakillari ijodi o‘rgatiladi.
Fanning maqsadi, erishiladigan ta’limiy natijalari haqida qisqacha ma’lumot: Fanning maqsadi fors adabiyotining milliy xususiyatlari, uning taraqqiyot qonuniyatlari, janrlari va poetikasini chuqur o‘rgatishdir. Talabalar klassik adabiyot vakillari (Rudakiy, Firdavsiy, Xayyom, Nizomiy, Sa’diy, Rumiy, Hofiz, Jomiy) ijodini hamda XX asr zamonaviy va postmodern fors adabiyotini tahlil qiladilar. Kurs yakunida talabalar badiiy asarlarni originalda o‘qish, ulardagi tasavvufiy ramzlarni sharhlash hamda adabiyotga ijtimoiy-siyosiy jarayonlar (inqilob, urush, modernizatsiya) ta’sirini ilmiy-tanqidiy baholash ko‘nikmalarini o‘zlashtiradilar.
Fanning maqsadi, erishiladigan ta’limiy natijalari haqida qisqacha ma’lumot: Fanning maqsadi talabalarni fors tilidagi OAV materiallari asosida jahon iqtisodiyoti jarayonlari, Yaqin Sharq va Eronning iqtisodiy salohiyati, neft-energetika sektori hamda eksport-import tuzilmasi bilan tanishtirishdir. Talabalar iqtisodiy terminologiyani o'zlashtiradilar, sohaviy matnlarni erkin tarjima qilish, maqolalarni annotatsiya qilish va iqtisodiy yangiliklarni tahlil qilish ko'nikmalariga ega bo'ladilar.
Fanning maqsadi, erishiladigan ta’limiy natijalari haqida qisqacha ma’lumot: Kursning maqsadi fors tilini xorijiy til sifatida o'qitishning zamonaviy nazariyalari, yondashuvlari va metodlarini o'rgatishdir. Talabalar o'quvchi guruhlarining ehtiyojlariga mos dasturlar tuzish, to'rt asosiy til ko'nikmasini (o'qish, tinglash, gapirish, yozish) rivojlantirish metodikasini qo'llash hamda dars ishlanmalarini loyihalash kompetensiyasini egallaydilar.
Fanning maqsadi, erishiladigan ta’limiy natijalari haqida qisqacha ma’lumot: Modul talabalarni zamonaviy fors tilining adabiy va so'zlashuv uslublarida, xususan, ijtimoiy-siyosiy, iqtisodiy va diplomatik mavzularda erkin muloqot qilishga tayyorlaydi. Kurs yakunida talabalar 5000 ga yaqin faol lug'at boyligiga ega bo'ladilar, xalqaro yangiliklarni sinxron va ketma-ket tarjima qilish hamda diplomatik protokol asosida muloqot yuritish mahoratini namoyish etadilar.
Fanning maqsadi, erishiladigan ta’limiy natijalari haqida qisqacha ma’lumot: Fanning maqsadi talabalarga X-XV asrlar klassik fors tilining fonetik tizimi, lug'at qatlami va grammatik xususiyatlarini ilmiy asosda o'rgatishdir. Talabalar Rudakiy, Firdavsiy, Sa'diy, Hofiz va Rumiy kabi mumtoz mutafakkirlar asarlarini aslicha o'qish, ularning lingvopoetik xususiyatlarini tahlil qilish hamda arxaik shakllarni zamonaviy til bilan qiyoslash ko'nikmasini egallaydilar.
Fanning maqsadi, erishiladigan ta’limiy natijalari haqida qisqacha ma’lumot: Kursning maqsadi eroniy tillar guruhi, ularning genetik rivojlanishi hamda hozirgi fors, tojik va dariy tillarining o'zaro bog'liqligi haqida tizimli bilim berishdir. Talabalar qarindosh tillarni fonetika, leksikologiya, morfologiya va sintaksis sathlarida qiyosiy tahlil qilish, ularning umumiy va o'ziga xos jihatlarini aniqlash hamda professional filologik tadqiqotlarda ushbu metodlardan foydalanish salohiyatiga ega bo'ladilar.
Fan maqsadi: Talabalarga Islomiy sugʻurta (Takaful) ekotizimi boʻyicha har tomonlama nazariy asoslar va amaliy tushunchalarni berishdir. Kurs Takaful institutlarining tarixiy rivojlanishi, huquqiy va shariat asoslari, operatsion modellari hamda investitsiya strategiyalari toʻgʻrisida chuqur bilimlarni shakllantirishga qaratilgan. Bundan tashqari, u narx belgilash (tarif) siyosati, moliyaviy natijalar (daromadlar va xarajatlar), marketing vositalari hamda hozirgi global bozor tendensiyalarini baholash boʻyicha tahliliy koʻnikmalarni rivojlantirishga eʼtibor qaratadi, shu bilan birga talabalarga islomiy sugʻurta faoliyatini amalga oshirishdagi zamonaviy muammolarni tanqidiy tahlil qilish va ularga yechimlar taklif etish imkonini beradi.
Bilimlar jihatidan: Islomiy sugʻurta (Takaful) ning asosiy predmeti, tayanch tushunchalari va nazariy asoslarini, shuningdek, uning islom iqtisodiyotidagi tarixiy rivojlanish jarayonini tushuntirib bera olishi, anʼanaviy va islomiy sugʻurtani oʻzaro farqlash, ularning tarkibiy, axloqiy va shariat talablariga mos keladigan oʻziga xos farqlarini aniqlay olishi, islomiy sugʻurta faoliyatini tartibga soluvchi huquqiy asoslar va regulyativ (normativ-huquqiy) tizimlarni tavsiflab bera olish, global va mahalliy Takaful bozorlarining rivojlanishiga doir umumiy tendensiyalar, zamonaviy muammolar va strategik yechimlarni belgilab bera olishi kerak.
Koʻnikmalar jihatidan: Muayyan bozor ehtiyojlari uchun munosib Takaful modellarini (Mudoraba, Vakala yoki Vaqf) baholash va tanlashda shariat prinsiplari hamda tarkibiy qoidalarni tatbiq eta olishi, islomiy sugʻurta operatorlarining moliyaviy balanslari, investitsiya portfellari hamda daromad va xarajat oqimlarini tahlil qilish, takaful mahsulotlarini ommalashtirish hamda maqsadli auditoriyaning moliyaviy savodxonligini oshirish uchun marketing strategiyalarini ishlab chiqish va ixtisoslashtirilgan vositalardan samarali foydalanishi kerak.
Kompetensiyalar jihatidan: Shariat prinsiplari va bozor talablariga mos keladigan optimal Takaful (islomiy sugʻurta) modellari va moliyaviy vositalarini tanqidiy baholash, tanlash va amaliyotga joriy etish qobiliyati, operatsion va moliyaviy xavf-xatarlarni yumshatish uchun shariat talablariga mos keladigan investitsiya portfellarini tahlil qilish, Takaful fondlarini boshqarish hamda barqaror tarif siyosatini loyihalash kompetensiyasi, Raqamli Takaful (InsurTech) va anʼanaviy bozorlarning rivojlanishidagi tizimli toʻsiqlarni aniqlash hamda innovatsion, huquqiy jihatdan asoslangan yechimlarni ishlab chiqish kompetensiyasini bilishi kerak.
Fan maqsadi: Talabalariga ekologik barqarorlikni taʻminlashga xizmat qiladigan moliyaviy mexanizmlar, investitsiyalar va moliyaviy siyosatlar haqida nazariy hamda amaliy bilim berishdir. Ekologik va iqlimiy xatarlarni baholash koʻnikmalarini shakllantirishda moliyaviy qarorlar qabul qilishda ekologik omillarni hisobga olishni, yashil moliyaviy instrumentlar – yashil obligatsiyalar, uglerod kreditlari, barqaror investitsiya fondlari kabi vositalarning mohiyatini tushuntirish, yashil iqtisodiyot va yashil moliya sohasidagi ilgʻor amaliyotlarni tahlil qilish va milliy va xalqaro tajribani oʻrganish orqali talabalarda ekologik jihatdan barqaror va iqtisodiy samarali moliyaviy faoliyatni tashkil etish boʻyicha bilim, koʻnikma va kompetensiyalarni shakllantirishdan iborat. Xususan, barqaror rivojlanish tamoyillarini oʻrgatish orqali atrof-muhitni muhofaza qilish zarurligini tushuntirish, yashil investitsiyalarni, qayta tiklanuvchi energiya manbalarini, energiyadan foydalanish samaradorligini va ekologik loyihalarni moliyalashtirish usullarini oʻrgatishdir.
Bilimlar jihatidan: Yashil moliyaning mazmuni, maqsadi, tamoyillari va uning barqaror rivojlanishdagi oʻrnini bilish, yashil iqtisodiyot, iqlim oʻzgarishi va ekologik muammolarning moliyaviy tizimga taʻsirini tushunish, yashil investitsiyalar va ularni moliyalashtirish mexanizmlarini bilish, yashil obligatsiyalar, uglerod bozorlari, ekologik fondlar va boshqa yashil moliyaviy instrumentlarning mohiyatini tushunish, ekologik, iqlimiy va ESG (Environmental, Social, Governance) xatarlarini baholashning nazariy asoslarini bilish, qayta tiklanuvchi energiya, energiya samaradorligi va ekologik loyihalarni moliyalashtirish usullarini oʻzlashtirish, yashil moliya sohasidagi milliy va xalqaro standartlar, siyosatlar hamda meʻyoriy-huquqiy asoslarni bilish, yashil moliyaning iqtisodiy, ijtimoiy va ekologik samaralarini tahlil qilish boʻyicha nazariy bilimlarga ega boʻlish oʻrgatadi.
Koʻnikmalar jihatidan: Yashil investitsiya loyihalarini aniqlash va tahlil qilish, ESG (Environmental, Social, Governance) mezonlari asosida korxona va loyihalarni tahlil qilish, ekologik va iqlimiy xatarlarni baholash hamda ularning moliyaviy taʻsirini aniqlash, moliyaviy qarorlar qabul qilishda ekologik omillarni integratsiya qilish, yashil moliyaviy instrumentlardan (yashil obligatsiyalar, uglerod kreditlari va boshqalar) foydalanish imkoniyatlarini tahlil qilishni shaklantiradi.
Kompetensiyalar jihatidan: Yashil moliyalashtirish manbalarini izlash va ulardan foydalanish boʻyicha takliflar ishlab chiqishni, yashil moliya sohasiga oid maʻlumotlarni yigʻish, qayta ishlash va tahlil qilish, yashil loyihalar boʻyicha hisobotlar, taqdimotlar va tahliliy xulosalar chiqarish malakalarini oshirishga yordam beradi.
Amaliyotning maqsadi, erishiladigan ta’limiy natijalari haqida qisqacha ma’lumot: Amaliyotning maqsadi talabalarning universitetda Fors tili, tarjima nazariyasi va amaliyoti hamda filologiya fanlaridan olgan nazariy bilimlarini bevosita professional muhitda (maktablar, litseylar, tahririyatlar, diplomatik korpuslar) qo'llashdir. Talabalar dars o'tish, dars ishlanmalarini tuzish, sinf rahbari vazifalarini bajarish bilan birga, sohaviy matnlarni yozma va og'zaki (sinxron, ketma-ket) tarjima qilish ko'nikmalarini egallaydilar. Kurs yakunida bitiruvchi akademik darajadagi (C1/C2) til sohibi hamda innovatsion pedagogik texnologiyalarni qo'llay oladigan mutaxassis sifatida shakllanadi.
Fanning maqsadi, erishiladigan ta’limiy natijalari haqida qisqacha ma’lumot: Fanning maqsadi talabalarda fors tili bo‘yicha eng yuqori darajadagi (C1 va undan yuqori) kompetensiyalarni shakllantirish, ularni magistraturaga va murakkab diplomatik tarjimonlik faoliyatiga tayyorlashdir. Talabalar murakkab qo‘shma gaplar sintaksisi, diplomatik va rasmiy hujjatlar tili hamda ilmiy-texnik matnlarning ekstralingvistik xususiyatlarini o'zlashtiradilar. Kurs yakunida talabalar notanish yirik hajmdagi matnlarni sinxron va yozma tarjima qilish, ilmiy annotatsiyalar va tezislar yozish hamda kutilmagan muloqot vaziyatlarida akademik argumentlar bilan o'z fikrini himoya qilish salohiyatiga ega bo'ladilar.
Fanning maqsadi, erishiladigan ta’limiy natijalari haqida qisqacha ma’lumot: Fanning maqsadi talabalarning ingliz tili bo'yicha kommunikativ kompetensiyalarini akademik darajaga ko'tarish hamda g'arb adabiyoti va tanqidiy tahlil bo'yicha bilimlarini yakunlashdir. Talabalar Britaniya (Shakespeare, Austen, Dickens), Amerika (Mark Twain, Fitzgerald) va jahon adabiyoti durdonalarini formalizm, feminizm va postkolonializm kabi metodlar asosida tahlil qiladilar. Kurs yakunida bitiruvchilar ingliz tilida hisobotlar tayyorlash, grafik ma'lumotlarni sharhlash, adabiy matnlarni chuqur interpretatsiya qilish va ilmiy tadqiqot natijalarini professional darajada taqdim etish kompetensiyasiga ega bo'ladilar.
Fanning maqsadi, erishiladigan ta’limiy natijalari haqida qisqacha ma’lumot: Fanning maqsadi zamonaviy va postmodern Eron adabiyoti jarayonlari, yangi badiiy uslublar hamda adabiyotshunoslikning zamonaviy tahlil metodlarini o'rgatishdir. Talabalar XX asr oxiri va XXI asr boshidagi Eron adabiyoti, xususan, postmodern nasr, inqilobiy she’riyat, feminist adabiyot vakillari (Simin Behbahoniy, Zuyo Pirzod) hamda Iran-Iroq urushi mavzusidagi asarlarni tadqiq qiladilar. Kurs yakunida talabalar postmodern asarlarni originalda o‘qish, ularni psixologik va sotsiologik nuqtayi nazardan tahlil qilish hamda globallashuvning adabiyotga ta'sirini ilmiy baholash ko'nikmalarini o‘zlashtiradilar.
Fanning maqsadi va natijalari: Fanning maqsadi sotsiolingvistika doirasida Eronning til vaziyati va til siyosati, xususan, "til vaziyati" va "til siyosati" tushunchalari, Erondagi etnolingvistik holat hamda fors tili rivojlanish bosqichlarini o‘rganishdir. Talabalar kurs yakunida sotsiolingvistik kategoriyalarni tizimli tahlil qilish, fors tilining davlat tili sifatidagi maqomi va milliy ozchiliklar tillari holatini tushuntirish ko‘nikmasiga ega bo‘ladilar. Shuningdek, fors lug‘at boyligining shakllanishi, purizm tendensiyalari va Eron til akademiyalari (Farhangiston) faoliyatini sotsiolingvistik nuqtayi nazardan baholay oladilar.
